Geçerlilik – Ölçme Araçlarının Özellikleri

Ölçme araçlarının özelliklerinin ilki olan güvenirlik konusunu daha önceki yazımızda anlatmıştık. Güvenirlik konusunu merak eden arkadaşlar sitemizden okuyabilir.  Şimdi ise Ölçme Araçlarının Özelliklerinden ikincisi olan Geçerlik kısımını anlatacağız.  Konuya geçerlilik nedir sorusunun cevabı ile başlayalım.

– Geçerlik ölçme aracının kullanılma amacına hizmet etme derecesidir.
– Bir testte bulunması gereken en önemli özelliktir.
– Geçerliğin iki temel ögesi bulunur.
* Ölçme aracı ölçtüğü özellikle ilişkili olmalı.
* Ölçme aracı güvenilir ölçme yapmalı.

*** Bir ölçme aracının geçerliliği yüksekse:
– Test amacına hizmet etmektedir.
– Testte yer alan konular öğretimin hedef ve konularını temsil etmektedir.
– Soruların içeriğiyle ölçülmek istenen özellik uyuşuyor.

Önemli bir not ekleyelim arkadaşlar
# Bir test için geçerlik en fazla güvenirliğin karesine eşittir.

Şimdi ise geçerlilik türlerini incelemeye çalışacağız. Geçerlik Türleri Kapsam, ölçüt, sonuçsal, görünüş geçerliliği olmak üzer, beş başlık altında toplayabiliriz.

Geçerlilik Türleri

1) Kapsam Geçerliği

– Testi oluşturan soruların ölçülmek istenen davranışları ne derece yansıtabildiğiyle ilgilidir. Yani 10 konu içeren bir dersin sınavında 10 konuyla ilgili toplam 10 soru sorulması kapsam geçerliğinin olduğunu gösterir.
!!! Bir testin kapsam geçerliliği iki ana yaklaşımla belirlenir.
– Mantıksal (rasyonel) Yaklaşım: Daha önce hazırlanmış belirtke tablosuna bakılarak testler hazırlanabilir.
– İstatiksel Yaklaşım: Kapsam geçerliği yüksek olduğu varsayılan bir testle, hazırlanan test aynı gruba uygulanıp iki test arası korelasyona bakılır ya da başarılı, başarısız olarak ayrılan iki grubun geliştirilmiş olan test uygulanır ve aradaki korelasyona bakılır.

2) Ölçüt (Uyum) Geçerliği:

– Bir sınav uygulandıktan sonra öğrencinin geçmişteki başarı ve başarısızlığını doğru bir biçimde yansıtmışsa yani ölçüt puanı daha önceden elde edilmişse uygunluk geçerliliği olur.
Ör: ÖSS’nin uygunluk geçerliğini belirlemek için lise notlarının kullanılması.
– Bir sınav öğrencinin gelecekteki olası başarısını yansıtıyorsa yani eldeki verilerle ileride ortaya çıkabilecek bir başarı ya da başarısızlık kestirilebiliyorsa bu aracın yordama geçerliğini gösterir.
Ör: Üniversiteden mezun olan birinin mezuniyet notundan faydalanarak, sonraki meslek hayatındaki başarısı yordanabilir.

3) Yapı Geçerliği:

Bir testin veya ölçme işleminin öğrencide var olduğu kabul edilen teorik bir yapıyı (ilgi, tutum, zeka) ölçüp ölçmediğinin belirlenmesidir.
– Diğer bir ifadeyle, ölçme aracındaki sorular arasındaki ilişkileri (uyumu) ifade eder. Her biri maddenin tüm maddeler ile bütünlük içinde olması demektir.
Yapı Geçerliğini Belirlemede Kullanılan Yöntemler:
– Faktör Analizi: Bir ölçme aracında bulunan maddelerin aynı faktörü ölçüp ölçmediğinin belirlenmesi ya da aynı faktörü ölçen maddelerin bir araya getirilmesi.
– Farklı Gruplar Yöntemi: İyi ve kötü olduğu bilinen iki gruba aynı testi uygulayıp, testin bu grupları doğru bir şekilde ayırıp ayırmadığına bakılır.
* Uzman görüşüne başvurma
* Sesli okuma yaptırma
* Cevaplayıcılarla görüşme
* Test – tekrar test yöntemi

4) Sonuçsal Geçerlik:

Sürecin ve ürünün ölçüldüğü testlerde (performans, portfolyo) aranır. Sürecin sonuca hizmet etmesidir.

5) Görünüş Geçerliği:

– Ölçme aracının ölçmeye yöneldiği özelliği ölçülüyor görünmesidir.
– Testteki her bir sorununda ölçmek istediği özelliği ölçüyor görünmesidir.
– Testin görünüş geçerliliği uzman incelemesiyle belirlenir.

Geçerliliği Etkileyen Faktörler:

– Güvenirlik (geçerlik için gerekli)
– Soru sayısının artması
– Sabit ve sistematik hatalar
– Kullanılan ölçme yöntemi (test, yazılı, doğru, yanlış)
– Sınav sorularının dışındaki değişkenlerin ölçümlere karışması (cevapları güzel yazma, noktalamaya dikkat etme)

Diğer eğitim bilimleri ders notlarına buradan bakabilirsiniz

Memur Hocam

Sosyal Medya Hesaplarımızı Takip Edebilirsiniz.

Twitter’da Takip Etmek İçin Tıklayınız.

Facebook Sayfamız İçin Tıklayınız.

Instagram Sayfamız için Tıklayınız

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.