Dil Gelişimi, Ahlak Gelişimi – Gelişim Psikolojisi

Dil Gelişimi ve Ahlak Gelişimi eğitim bilimleri gelişim psikolojisi dersi içinde yer alan bir konudur. Bu konuya dil gelişimini anlatarak başlayalım.

Dil Gelişimi

Dil gelişimi;

* Sosyal öğrenme yaklaşımında; çocuk modelleri (anne – baba vb.) gözler ve taklit eder.

* Biyolojik (Psiko-Linguistik) yaklaşımda; birey doğuştan konuşma ve iletişim yeteneğine sahip olarak doğar.

– İnsan beyninin belli bir bölümü dilin öğrenilmesine ait.

– Çevresel koşullar ve altyapı sağlandığında dil çabuk öğrenilir.

Dil gelişimi Kavramları:

Fonem: Dildeki temel seslerdir (d, l, a, e gibi)

Morfem: Fonemlerin bir araya gelmesidir (g-ü-l, gül gibi)

Semantik (anlam bilgisi): Çocuğun kelime ve cümleden anlamı çıkarabilmesidir.

Morgem (tek sözcük) (12-18 ay): Tek sözcükle birçok anlama üretilir. “Ali bak, Ali tut, Ali at gibi”

Alıcı Dil: Çocuğa yöneltilen bir ifadeyi kavrama yeteneğidir. (1,5 yaşındaki çocuğa kumandayı getir deyince yapması)

İfade Edici Dil: Çocuğa yöneltilen bir durumu anladıktan sonra buna uygun cevap verebilmesidir.

Ör: 4 yaşında birine gazete nerede dendiğinde sehpanın üstünde demesi.

Telegrafik Konuşma (18-24 Ay): Sözcükler arasında bağlaçlar kullanmadan yapılan konuşmadır. (Baba gitti)

Aşırı Kurallaştırma: Öğrenilen bir kuralın aşırı bir şekilde genellemesidir. (Futbolcu, çiçekçi, beberci gibi)

Monolog: Çocuğun yanında biri varmış gibi sesli konuşması.

Toplu Monolog: Çocukların bir arada birbirini dinlemeksizin karşılıklı konuşmasıdır.

İçsel Konuşma: Çocuğun bir olayla ilgili içinden konuşmasıdır.

Yansıtıcı konuşma: Bir diyalogda birinin diğerine karşı empatik konuşarak kendini farketmesini sağlamaktır.

Eklektik (Uzlaştırıcı) Dil: Farklı düşünceler arasında uzlaştırıcı bir yol bulunmasıdır.

Kavram Öğrenme (12-18 Ay): Duyu organları ile alınan bir bilgiyi ya da nesneyi zihinsel tasarımlara dönüştürme gerçekleşir.

Senkretik Düşünme: U-T bağı kurduğu şeylerin birbirini etkilediğini düşünme

Piaget ve Ahlak Gelişimi:

Piaget’ e göre üst düzey ahlaka ulaşmış herkes üst düzey bilişsel gelişime kesinlikle sahiptir (tersi kesin değil)

1) Ahlak Öncesi Evre (0-5 Yaş)

Bu dönemde çocuk çevresinde gördüklerinin ne anlama geldiğini düşünmeden taklit eder, körü körüne bağlılık vardır, önemli olan cezadan kurtulmaktır.

– Bu durumda empati kuramaz ben merkezci yapıdan dolayı.

2) Dışa bağımlı ahlak (ahlaki gerçeklik – heteronom ahlak) evresi (6-10 yaş):

Kuralların değişmez olduğunu, kurallara uymayanların otomatikmen cezalandırılması gerektiğini düşünürler. (Banka soymakta sakız çalmakta hırsızlıktır.)

– Bu dönemin temel özelliği kurallara mutlak uyum olmasıdır. Olaylar altında yatan niyet dikkate alınmaksızın fiziksel hasarın büyüklüğüne göre değerlendirilir.

3) Ahlaki Özerklik (Otonom Ahlak) evresi (11 yaş – üzeri)

Kuralların insan tarafından oluşturulmuş basit şeyler olduğunu, çoğunluğun istek ve faydasına göre değişebileceğini anlamaya başlar.

– Kuralların ihmal edilme nedenlerine bakılır. Niyet içinde bulunulan durum ve koşullar dikkate alınıp değerlendirilir.

Kohlberg’in Ahlak Gelişimi

Kohlberg Fiziksel hasara bakar.

Ceza ve İtaat (Cezadan Kaçma) (benmerkezci): Bekçi yoksa (yakalanmadığım sürece) yasak olduğu halde göle girerim.

Araçsal İlişkiler (Saf Çıkarcılık) (benmerkezci): Arkadaşlarım tuttukları balıktan verirlerse yasak olduğu halde göle girerim. İyilik de kötülük de karşılıklı.

Kişiler arası uyum (İyi Çocuk) (grup): Arkadaşları kırmamak onlarla birlikte olmak için yasak olsa da göle girerim.

Kanun-Düzen (Grup): Var olan toplumsal düzenin korunması için kanunlar soru sorulmaksızın izlenir.

Sosyal Sözleşme (Toplum): Tüm toplumu ilgilendiren örf ve adetler önemlidir. Toplumsal görevler önemli. Demokratikleşme var.

Evrensel Ahlak (Toplum): Adamın canı pahasına göle atlayıp çocuğun canını kurtarmasıdır.

* Ahlaki gelişimin dayandığı temel süreç adalettir. Kişiler arası uyumda birey başkalarının ne diyeceğini kendine rehber eder.

Instagram Sayfamız için Tıklayınız

Son Eklenen Eğitim Bilimleri Ders Notlarına Bakabilirsiniz

Yıldız Vermeyi Unutmayın
[Toplam Oy: 1 Ortalama: 5]

Yorum yapın